Irunabar, Irungo bertsoaren bilgunea

Archive for the tag “Josu Laguardia Igiñitz”

“Kanpolarrosak”. Manu Goiogana Bengoetxearen bertsoak, Bidasoko Hitzan.

KANPOLARROSAK

Egilea: Manu Goiogana Bengoetxea

Doinua: Emazte baten bihotz xamurra I

1)
Bertsolariok aritzen gara
inoiz goxo, inoiz zakar,
gaurkoak ere, nor den hartzaile,
pixka bat denetik dakar.
Dena den, argi utzi nahi nuke,
egin aurretik atzapar,
ni neu naizela idatzitako
hitzen erantzule bakar.

2)
Bertsolariak behar ditu plazak
eta ikasten joatea,
transmiti dadin, zabaldu dadin,
eten ez dadin katea.
Erakundeek zein elkarteek
hala itxita atea
utopia da Bidasoako
bertsolari izatea.

3)
Bertso munduan Gipuzkoako
Elkarteak badu sona,
alboratuta, gutxietsita
duena hemengo zona.
Beraien mapak duen itxurak
sortzen dit ezinegona:
Gipuzkoarik ba ote dago
Gaintxurizketatik hona?

4)
Urrunekotik abiatu naiz,
baina, tira, ez du zertan,
zer hausnartua, zer konpondua
ere badaukagu bertan.
Irungo Udalak bista beti du
urrutiko intxaurretan:
bertako zeinek kantatu du ba
Irungo San Martzialetan?

5)
Abenduaren hasieran, bai,
kantatu dut honezkero,
baina aurpegi zuritze hori
onartzerik ez espero…
Kulturaz eta diru partidez
hitz egiten dute gero,
baina ez dakit nondik hasten den
euren km0.

6)
Euskal Jiraren jarrera ere
ez da bere onenean
nahiz eta esku asko ez dauden
lanerako orenean.
Azken aldian gure jardunik
ez dute oroimenean,
baina agudo oroitu ziren
sosik ez zegoenean.

7)
Nahiz ez nukeen inor mindu nahi
nire usteen aitortzan,
bertsotan beti lehenik besteak
eta gu euren morrontzan.
Imajinatzen al dituzue,
etsenplu bat otzan-otzan,
Auntxa eta Kemen deitu ez eta
Solano eta Kukai oholtzan?

8)
Hondarribiko Udala ere
sar dadila kalabazan,
arduradunen itsutasunak
guri nola ez erasan?
Bailarakoen presentzia ere
ez al da nahiko eskas han?
Hasi zenetik nork kantatu du
Santiago kaleko plazan?

9)
Bertan daudenak nahi baditugu
arrimatu kulturara
herri gogoak udaletxetik
izan behar du bultzada.
Dagoeneko ailegatu zait
pazientzia mugara:
ez da alderdi kontua soilik
borondate kontua da.

10)
Nahiz eta ez den deus aldatuko
bertsook idaztearren
azken boladan nire barruak
husteko nahia nekarren.
Esperantzara kondenatuta
bizi nahi ez nukeen arren
bi mila eta hogeita seiak
ea berririk dakarren.

Iturria: https://bidasoa.hitza.eus/generoak/iritziak/manu-goiogana-bengoetxea-kanpolarrosak/

“Bizitza filma da”. Josu Laguardia Igiñitzen bertsoak, Bidasoko Hitzan.

BIZITZA FILMA DA

Egilea: Josu Laguardia Igiñitz

Doinua: Dozena bat bertso berri B

1)
Bizitza zer da? Zer helburu du eta gu zer gara?
Larogei urte zituen Enrikek hauxe zioen, bada:
“Bizitza: putzu eta algara,
Xiberuko maskarada!
Film baten gisan, oharkabean, akabatua da”.

2)
Enrikeren pelikula hasi zen duela mende bat.
Hala zioen ausarta zenak, aktoreak bezainbat.
“Forrest Gamp gustuko daukat;
Korri egitea, erabat.
Hara eta honera bizitza osoa lasterka daramat.”

3)
Korrika beti hara eta honera Mel Gibson bezala.
Braveheart-en, kasu, hamaika guda, nahiko eginahala.
“Gihartsua eta zabala
banago eta ez da hutsala”.
Sendo eta luze bizi nahi duenak, hala egin dezala.

4)
“Gazte nintzela ibili nintzen nesketan serio.
Marilyn berari ere kaixo esan izan banio!
Gaztetan, neska jario!
Zenbat amets ta desio!
Newman-ek berak nire ondoan ez zuen deus balio”.

5)
Newman bezala, Marilyn ere, beti gira-bira.
Hobe lukete Euskal Herrira etorri izan balira.
“Gurean ere badira
Aktore itzelak, begira:
Ane Gabarain ta ni neu ere, joan gabe urrutira”.

6)
“Adinean gora, izan nituen, hamaika bizipen.
Thelma eta Louise filmean antzera, zalantza ere egiten”.
Amildegira jauzten
bizitza eten egin zuten.
Batzutan putzu beltzean erori ta hortik ezin irten.

7)
“Nire autoa matxuratu zen erori aurretik.
Une hartatik ezin konta ahala txango daramazkit.
Autoa egun hartatik
baztertu nuen kolpetik.
Era horretan ez naiz eroriko amildegitik”.

8)
Enrikek dio “laburmetraia”. Apunta ezazu!
Ibilbide luzeko aitona, egiogu kasu.
Zu, aktore, kasu emazu.
Pelikulari, jo ta su!
Bizitzaren eszenatokia, hortxe, zain daukazu!

Iturria: https://bidasoa.hitza.eus/generoak/iritziak/hitza-irunabar-bertso-sorta-4/

“Zerrendan”. Josu Laguardia Igiñitzen bertsoak, Iruneron.

ZERRENDAN

Egilea: Josu Laguardia Igiñitz

Doinua: Gure herri txiki hau da

Hemen jaitsi dezakezu

1)
Testamentu Zaharrean,
EXODO dago eskura,
Bertan idatzitakoa
gureganaino heldu da.
Sinai mendian, antza,
Yavhe jaitsi zen mundura,
Moisesi eskaini zion
aurrean zuen lur hura.
“Hemen izango duzue,
amestu duzuen uda.
Ez zaitezte bertakoez,
inolaz ere, arrangura.
Zuentzat dagoen guztia:
lurra, jakiak eta ura.
Hau da Jainkoak zuentzat
asmatutako lilura”.

2)
Yavheren horiek entzunda,
zer nolako hotzikara!
Herzl-en ametsa, egun,
Netanyahuren ozkada.
Israel sortzea izan zen
Europaren lehen haitada.
Geroztik indarkeria,
Nakba eta intifada.
Palestinarrak kanpora,
urrutira, pikutara…
Hau da Europa aberatsak
jarri dizuen enboskada.
“Lurrik gabeko herria”,
lapurtutako lautada.
Palestinakoa zer da,
genozidio bat ez bada?

3)
Eskonbroz beterik dago
emankorra zen soroa.
Txikituak, etxe ondoko
erreka eta basoa.
Lorerik ez da ageri.
Ez da itzuli usoa.
Ura kutsatua dago,
gainera ez da nahikoa.
Amak faltan du senarra,
geroztik galdu du loa,
Semeak, irrifarrik ez…
irrifarra du itoa.
Nola berreraiki zerbait?
Nola berpiztu gogoa?
Sinesgaitza izan arren,
bizitza aurrera doa.

4)
“Ama, duela urte erdi bat,
belztu egin zen zerua.
DANBA hark astindu zuen
beste behin gure patua.
Ez da oraindik itzali
orduan piztu zen sua,
garbiketarik latzena
eragiteko sortua.
Ama, besarka nazazu,
nahasia dut barrua.
Atta erail zutenetik,
galdu egin dut burua.
Haren oroimenez, noski,
hartuko dut mendekua.
Hauxe da jarri didaten
ate bakar eta estua”.

5)
“Jamal, hauxe da attonak
aspaldi esaten zuena:
Duela mende bat edo
etorri zela zezena.
Pizti beltza eta adardun,
denetatik bortitzena,
bertakook adarkadez
hauts bihurtuko gintuena.
Etzazula ate hori pasa,
izan baitaiteke azkena.
Zu zara nire mundua,
mundu honetan dudan dena.
Lehenengo attona, gero
osaba eta atta hurrena…
Zu gabe galduko nuke
zutik mantentzen nauena”.

Iturria: https://irunero.eus/zerrendan/

Post Navigation