Irunabar, Irungo bertsoaren bilgunea

“Leihotik”. Iker Altuna Albisuren bertsoak, Iruneron.

LEIHOTIK

Doinua: Hogeigarren urtera
Egilea: Iker Altuna Albisu

Sorta hau 2zio taldearen izen bereko kantuan oinarritua dago.

1. Gela zuri batean
egunak dira beltz;
ospitalea etxe,
osasuna amets.
Makina bati lotu
behar derrigorrez,
gaitzarentzat adinik
ez dago tamalez.
Makina bati lotu
behar derrigorrez,
horrela bizi ziren
Miren eta Amets.

2. Bertsua bazen ere
bien dolamena,
diferentzia bat zen
aski nabarmena.
Ametsek zuen ustez
oherik onena,
ez politena eta
ez erosoena.
Ametsek zuen ustez
oherik onena,
ganberako leihoa
ondoan zuena.

3. Biak egonagatik
gelan preso katez,
leihoa ihesbide
bat zuten, izatez.
Miren uros izan zen
garai luze batez,
Ametsek deskribatzen
zion dena artez.
Miren uros izan zen
garai luze batez,
mundua ikusten zuen
Ametsen bitartez.

4. “Arreta jar dezagun
zuhaitz-adaxketan,
han txori bat kantari
dabil jostaketan.
Zabalera begira,
zabalguneetan;
ume bat zoriontsu
dabil gordeketan.
Zabalera begira,
zabalguneetan;
bizia sentitzen da
txoko guzietan”.

5. Asteburuan eta
astean, orobat,
arreta zuzentzen zen
aldiro leihorat.
Bidaiatu nahi zuten
gelatik kanporat,
beren bizi dorpea
ahanzteko erabat.
Bidaiatu nahi zuten
gelatik kanporat,
hala egiten zuten
munduarekin bat.

6. Baina denborak Miren
zuen erasana,
eta sumatzen ari
zen kontraesana.
Dolu zuen leihorik
hurbil ez izana,
irudikatu behar
Ametsek esana.
Dolu zuen leihorik
hurbil ez izana,
pixka bat pisuago
zen zeraman zama.

7. Amets usaintzen hasi
zen giro goibela,
eta azpimarratu
zion behin honela:
Sekula ez ahantzi ber
atakan gaudela,
nire bi begi hauek
zureak direla.
Sekula ez ahantzi ber
atakan gaudela,
eta biok izate
bakarra garela.”

8. Baina Miren zegoen
zalantzaz josia,
hark ere nahi baitzuen
ikusi ortzia.
Galdera bilakatu
zen diagnosia:
ez al dut nik merezi
hark duen dosia?
Galdera bilakatu
zen diagnosia:
ez al da auzokide
txarra jelosia?

9. Azken horrek, tamalez,
pertsona noizetik
noizera kolpatzen du
barren-barrenetik.
Amets behatu zuen
hurbil-hurbiletik,
eta pentsatu zuen:
“Ken zaitez paretik!”
Amets behatu zuen
hurbil-hurbiletik,
eta haren bihotza
eten zen kolpetik.

10. Leihoraino hurbildu
zen goizean goizik,
eta ezin ulertu
Mirenek zipitzik.
Ez zuen deus sentitzen
harridura baizik,
ezin zuen atera
mingainetik hitzik.
Ez zuen deus sentitzen
harridura baizik,
leihotik haratago
ez zegoen fitsik.

Iturria: https://irunero.eus/leihotik/

“Zorionak, Joxan!”. Aitor Errazkin Vicenteren bertso-sorta.

ZORIONAK, JOXAN!

Doinua: Esmeraldazko Eire gorritua
Egilea: Aitor Errazkin Vicente

1.- Zure itzulpena juzgatu dute
aurtengo Euskadi Sari
“Nik kantatu eta dantza egiten du
mendiak” lanaren kari
luma dantzatuz jartzen duenak
gure hizkuntza kantari
erdal sorkuntzak bihur ditzake
euskaldunontzat opari.

2.- Filologo eta historia zale
behin idazten ikasia
ordutik langai izan dituzu
testua eta orrazia
berriki jaso duzun aitortzak
orain badu garrantzia
baina ez zara lan horietan
atzo goizean hasia

3.- Euskaraz ari izan zaizkigu
Asterix eta Obelix
Diderot, Taylor, Queneau, Depestre zein
Solá bera hitz eta pitz
Nothomb bi bider gozatu dugu
eta Flem, berriz, lau aldiz
orain guztien faltan geundeke
zugatik izan ez balitz.

4.- Uste liteke beste norbaitek
ere itzul zitzakeela
eta nik behintzat ez dut esango
hori ez denik horrela
baina sumatu dugunok zure
ezaguera itzela
ongi dakigu hobeto gutxik
itzuliko zituela.

5.- Urtetan zehar pilatu duzu
laudorio uholdea:
“arretatsu”, “fin”, “natural”, “jori”
“estilista dotorea”…
Hemen inortxo ere ez dago
adar idorrik gabea
horiengatik saririk ez da
inon ematen ordea.

6.- Erronka zale sutsua dena
ez da ibiltzen iheska
zuk horretatik ere baduzu
zailtasunik bada, festa!
Idazlearen esan-minetan
itzultzailearen kezka
baina halako etsaminetan
zure parekorik ez da.

7.- Itzulpengintza ez ezik beste
hainbat lan ederren jabe
artikulu, hitz-joko, liburu
egunkariko zutabe…
Gainerakook behar neurrian
ohartuta ote gaude
zenbat eginda zauden gaurgero
gure hizkuntzaren alde?

8.- Biak aurkitu daitezke zugan
jakintza eta jakin-mina
bata lanaren emaitza duzu
bestea ase ezina
euskal ahozko eta idatzizko
tradiziorako grina
beti itzuli izan diguzu
puntako testu egina.

9.- Irundar batek goren mailara
goitzen duenero Irun
zein puntaraino den garrantzitsu
ez dakit ote dakigun
hori txoritxo batek aspaldi
belarrira esan zigun
atera hortik kontuak honek
zer poza ematen digun!

10.- Bertso bidean aise heldu naiz
ez naiz ari eta bortxan
gezurrik ez dut bat bera ere
sartu behar izan poltsan
sorta zintzoa eskribitu dut
zure lorpenen aitortzan
azkena ez da txikia izan
eta zorionak, Joxan!

Hemen ere topa dezakezu (abenduaren 3tik aurrera):
https://bidasoa.hitza.eus/generoak/iritziak/hitza-irunabar-irungo-bertsoaren-bilgunea-abenduak3/

Entzungai:

Hemen jaitsi dezakezu

IV. Bertso Mendaria bertan behera [2021-11-24]

Kaixo, bertsozale:

Pasa den urriaren 25ean iragarri genuen IV. Bertso Mendaria egingo genuela, baina bertan behera utziko dugu.

Egun dauzkagun baldintzak ez dira egokienak, eta izurritearen enegarren zabalkundea dugun honetan, ezin dugu bete beharreko segurtasun neurririk bermatu. Beraz, tamalez, IV. Bertso Mendariari egoerak uzten digunean ekingo diogu.

Bertso Mendaria bertan behera utzi badugu ere, Irabazi asmorik gabeko I bertso paper sarian parte hartu duten bertsolariekiko zorretan gaude. Horregatik, sorta azaroaren 23a baino lehen aurkeztu duten kideekin aurreikusitakoari eutsiko diogu, beti ere, modu xume eta seguruan. Beraz, orain hilabete iragarri bezala, ostiral honetan, azaroaren 26an, arratsaldeko 19:30ean hasita, sorta aurkeztu duten bertsolariekin batera burutuko dugu ekitaldia.

Besterik gabe, eskerrak eman nahi dizkiegu bertso paper sarian parte hartu duzuen bertsolari guztiei eta, era berean, barkamena eskatu nahi diegu gurekin batera IV. Bertso Mendarian parte hartzeko asmoa zuten gainontzeko lagun guztiei.

Aurki elkar ikusiko dugulakoan,

osasuna.


Txingudiko Bertso Eskolako Bertso Tailerra

“Eta, bitartean, ni zain”. Iker Altuna Albisuren bertsoak, Bidasoko Hitzan.

ETA, BITARTEAN, NI ZAIN

Doinua: Gure aurreko guraso zaharrak
Egilea: Iker Altuna Albisu

1)
Iraganean gertatu denak

nahiz garbiro erakutsi
nondik ez joan, nik okertzeko
behar izaten dut gutxi.
Mugikorrean murgildu eta
zenbaki hori ikusi
bezain agudo, egonezina
da neure baitan nagusi.
Saiatu, behintzat, ni saiatzen naiz,
baina ezin diot eutsi.

2)
SMS bat idatzi dizut:
Ni orain noa plazara”;
letra bakoitza idatzi eta
ezinegona latza da.
Nire bizitza hutsa denean,
basamortua, Sahara,
izan ohi zara nire argia
eta nire ugazaba.
Nahiz eta jakin oker noala,
indartsuegia zara.

3)
Betiko plaza horretan, beraz”,
denak segitzen du berdin,
hori besterik ez nuen behar
etxetik atera nendin.
Neure burua ongi aditzen
nahiz eta egin ahalegin
piloa, ez dut askotan lortzen;
badut nahikoa zeregin.
Zure sirena-oihu horiei
ezin diet muzin egin.

4)
Oinez segitu eta gainditu
dut barneko gurutzada;
sendoegia da, alegia,
zu ikusteko bultzada.
Etorbideak eta bideak
hartu ditut sigi-saga;
auto artean, laster batean,
zeharkatu dut galtzada.
Baina ez zara inon ageri,
non arraio gorde zara?

5)
Nahiz eta jakin ohikoa dela,
lekuko da iragana,
ez etortzeak mina eman dit,
sartu didazu labana.
Nahiz eta jakin horrelakoa
dela gure harremana,
zu lasai egon, laztua baitut
dagoeneko orbana.
Zu ez bazatoz niregana, ni
joango naiz zuregana.

6)
Kale guztiak miatu ditut,

aurrera eta atzera;
xake tauletan ibiltzen diren
dorre azkarren antzera.
Baina ez zaitut inon aurkitzen,
joan ote zara etxera?
Azkenerako etsi egin dut,
banoa barra ertzera.
Etorri, arren, nire barruan
dudan hutsa betetzera!

7)
Bizi honetan maiz pasatzen da,

begiratu urrutiko
intxaurrei eta lau besterik ez
dira izaten txikito!
Nolanahi ere, zer egingo dut?”
eta segidan txupito
zenbait barrura eraman ditut,
alkoholean ito, kito!
Etorri nire ondora ala
alde egizu betiko!

8)
Bi ordu edo pasatu dira,
azkenean tabernazain
batek kalera bota egin nau,
garrasika hainbat irain.
Pareta baten kontra jarri naiz,
benetan sekula bezain
pentsakor nago, guzti-guztia
ulertu dezaket orain:
mundu zikin hau aurrera doa
eta, bitartean, ni zain.

Iturria: https://bidasoa.hitza.eus/generoak/iritziak/irunabar-bertso-sorta-iker-altuna/

“Azaroa ate joka”. Egoitz Zelaia Perezen bertsoak, Iruneron.

AZAROA ATE JOKA

Doinua: Azaroa ate joka
Egilea: Egoitz Zelaia Perez

1)
Azaroa ate joka
ari da axolagabe
iparraldeko haizea
sartzen hasi da herabe.
Azken aldian lanera
noala, presarik gabe,
Dunbarriak, goizean goiz,
izan ditut parez pare…
Egunsentiak sekula
baino ederrago daude.

2)
Marea gora. Etxetik
usain daiteke kresala
lainoak metatu dira
marrazten argi-itzala.
Nik ikusteko moduan
utzi du gutun-azala.
Arratsaldez ikusi dut
poteatzen genbiltzala
pena edaten ardoa
izanen balitz bezala.

3)
Begiratzen du herriko
zure argazkietara
behar bada zu bilatzen,
zu aurkitzen, behar bada…
Aietetik hona nola
aldatu den begirada.
Tarteka entzuten diot:
arras erraz ohitu gara
bake asmorik gabeko
bake garai honetara”.

4)
Begiak nahigabetuak
eta bozean dardara
burua ezin altxatu
darama azken bolada.
Noizbehinka perfilatzen du
irri baten ingerada.
Lau hormen artean preso
duenarentzat alaba,
nonbait, bizitza laburra
eta pena luzea da.

5)
Hurbilketei begiratuz
bada aski datu dantza
zurrumurruei ematen
ari zaie egiantza
mugimenduak daudela
eta badu konfiantza
burumakur dabil baina
ez du guztiz galdu, antza,
noizbait etxera sartuko
zarenaren esperantza.

6)
Bederen nahiko zintugun
hemendik ahalik hurbilen.
Urte eta erdi pasa
ez zaituela ediren
hurrengoa noiz ote den
ez dakit oso argi den
amarekin joateko
ideiarekin nenbilen
ea bisitak lehen bai lehen
lehenera itzultzen diren.

Hemendik jaitsi dezakezu


Iturria: https://irunero.eus/azaroa-ate-joka/

Irabazi asmorik gabeko I. Bertso paper saria eta IV. Bertso Mendaria > 2021eko azaroaren 26an

Txingudiko Bertso Eskolako Bertso-tailerrak laugarrenez antolatu du Bertso Mendaria azaroaren 26rako, ostiralarekin eta 19:30ean hasi eta 22:30ak bitarte.

Joan den ikasturteetan antolatutakoren batera azaldu zenak badaki zertan den kontua: Muara Elkartearen ateak, barra (pintxo eta guzti) eta mikrofonoak guztiontzat zabalik.

Oraingoan, baina, bada berrikuntzarik; Irabazi asmorik gabeko I. Bertso paper saria.

Sari honen helburu behinena, bailarako bertso sortzaileak bertsoa protagonista den inguruan batzea da. Horrek ez du, inondik inora ere, beste edonongo sortzailerik baztertzen; edonork hartu dezake parte sari honetan.

Bertso paperak aurkeztu ahala, antolakuntzak denak batu eta azaroaren 26an, Hondarribiako Muara Elkartean, ikusgai jarriko ditu. Sortzaile bakoitzak, sorta igorri bezala, aipatutako data horretan Muaran aurkeztu eta bere sorkuntza kantatzeko konpromezua hartuko du.

Parte hartzaileek, egunean bertan antolatzaileek markatutako sistemaren arabera, sorta bakoitza kantatu ahala ebaluatu beharko dute. Egileak ezingo du bere sorta baloratu.

Aurkeztutako sorta bakoitza elkarteko paretetan egongo da eskegita gainontzekoek irakurri ahal izateko.

Saria egongo da… edo ez!

Jarraian, zeinbait irizpide:

Bertsoekiko:

– Maila bat eta bakarra.

– Norbanakoak zein talde batek egin ditzake.

– Nahi adina bertso paper aurkez daitezke.

– Gutxienez 3 eta gehienez 5 bertsoko sortak.

– Gai, doinu eta neurri librean*.

– *Kopla formatuan bada, gutxienez 6 eta gehienez 10 kopla.

Nola helarazi:

– PDF formatuan.

– txingudikobertsotailerra@gmail.com helbide elektronikora.

– Urriaren 26tik azaroaren 23ra bitarteko edozein egun eta ordutan.

Azaroaren 26an, ostiralarekin, arratsaldeko 19:30ean, Hondarribiako Muara Elkartean ikusiko dugu elkar! Animatu zaitezte parte hartzera! Ederki pasako dugu!

Adrian Arruti eta Irati Alcantarilla, Txingudiko Bertso Eskoletako irakasleak “Txingudi Online”-en ikasturte berriari buruz

Irunabarrek kudeatzen dituen Txingudiko Bertso Eskoletan, hasi berri dugu 2021/22 ikasturtea. Ikasturte honetako eskaintzaren berri eman genuen aurreko batean, eta izen ematea zabalik dago.
Ikasturte berriaren harira, Adrian Arruti eta Irati Alcantarilla irakasleak elkarrizketatu dituzte Txingudi Online-en. Gogoratu maila ezberdinetako taldeak daudela, eta bertsotan trebatzeko gogoa izatea dela izena emateko baldintza bakarra.
Hementxe duzue elkarrizketa. Animatu eta zatoz bertso-eskolara!

Iturria: https://txingudionline.com/ikasturte-berria-txingudiko-bertso-eskolan-bidasoako-ahotsak/

“Bidasoa”. Abel Zabala Elizazuren bertsoak, Iruneron.

BIDASOA

Doinua: Ia gureak egin du
Egilea: Abel Zabala Elizazu

1-Bidasoa dut kantugai
bere zubi bere ibai (Bis)
izango ote naiz gai?
saiatu behar dut, bai!
azaleratzen egia
dagoena, alegia.

2-Munduan migrante asko
ez direnak bizi bapo (Bis)
sorterritik eskapo
gerra dagoelako
edo gosea bestela
errealitate krudela.

3-Eta iristean hona
zein gustu txarreko broma (Bis)
zubirik ez, da horma
parez-pare dagona
eta hori nola pasa
ez da batere erraza

4-Bi zubi bi pasabide
hainbat polizia kide (Bis)
aizazu adiskide!
muga ez dago libre!
jendeak dion bezala
beltza baduzu azala.

5-Askok ez dakigu nola
gainditzen duten kontrola (Bis)
zortearen tonbola
aurrez-aurre dagola
behin ta berriro saiatuz
sarri helburua lortuz.

6-Egunaren arabera
ez daukate zorte bera (Bis)
ez bada ongi atera
animoak gainbehera,
horren da bat-batekoa
hartzen den kankatekoa

7-Desesperazioaren
ondorioak zein diren (Bis)
bertan jauzi ondoren
frustrazioari men
edozer egiteko gai
uretaratzeko ere bai.

8-Igeri ez dakienak
izan ditzake problemak (Bis)
sortzen diren eszenak
itsusiak gehienak
zenbat momentu kritiko
ta azkenerako ito

9-Bat ez ote da gehiegi
eta dagoeneko bi (Bis)
hain krudela da hori
Bidasoa hilobi
ezin dugu bilakatu:
irtenbide bat topatu!

10-Arduradunei kritika
hau lotsagarria baita (Bis)
non da zuen etika?
Aldatu politika
gizatasunik badago
ez dadin hil bat gehiago!

Iturria: https://irunero.eus/bidasoa/

Jaitsi audioa

“Indiferentzia metatua”. Manu Goiogana Bengoetxearen bertsoak, Bidasoko Hitzan.

INDIFERENTZIA METATUA

Doinua: Basatxoritxu mokoluzia
Egilea: Manu Goiogana Bengoetxea

1)
Covidak bete dituenean
ZIUak, albistegiak,
bertso-jarriak, sare sozialak
eta laborategiak
ukatu gabe bizi ditugun
momentu larriegiak
beste gaitz larri batean jarri
nahiko nituzke begiak

2)
Estatistikak begiratuta
datua da nabarmena:
heriotzaren kausa bat dela
zirkulazio-sistema,
hain zuzen ere iaz hildako
gehien utzi zituena.
Beraz, zergatik ez da aztertu
sedentarismoarena?

3)
Etorkizunaz pentsatu eta
gaztetxoei errepara
nola bidali ditugun preso
denak euren geletara.
Ezin kalera atera, beraz,
pantaila aurrean laga…
mugitu gabe bizi den gazte
asko hezten ari gara.

4)
Jana etxera eramaten da
eta bezeroa ditxan
haren gorputzak alferrikako
bi pausu eman ez ditzan..
Zalantza daukat eraiki dugun
pantailen telebizitzan
zulo bat beste zulo batekin
estaltzen ez al gabiltzan.

5)
Elkartu ginen “S.O.S.
Ostalaritza” oihura
hala bultzatu dugu berriro
jan-edanaren ohitura
eta helduok behin geundenean
desiotako modura
aisialdiko langileekin
inor gutxi oroitu da.

6)
Aisialdia debekatuta
egon da aste luzeetan
eta eskola kirola ere
baztertu da gehienetan.
Obesitate-maila gizen bat
dugun jendarte honetan
ez dago zulo kopuru bera
guztion gerrikoetan.

7)
Baina gazteek ez aisirik, ez
kirolik, ez gaztetxerik
eta kaleko edana ere,
nonbait, ez da babesterik
ez baitago hau gatazkarekin
lotzen ez den albisterik,
alternatiben bila, ordea,
utzi al zaie besterik?

8)
Gaztetxoenek ez dute jaso
merezi duten tratua
eta halere haiei egozten
zaie gure bekatua,
kirol-aisia murriztu zaie,
egon da debekatua,
egon beharko lukeenean
ohituretan txertatua.

9)
Kirol-aisia ez da bakarrik
begiz ikusten duguna,
halaber dira balore batzuk
eta buru-osasuna.
Hortaz, hasi den kurtsoan ea
zein dugun neurri-bilduma,
ea non jartzen dugun fokua
eta non lehentasuna.

Iturria: https://bidasoa.hitza.eus/generoak/iritziak/hitza-kolaborazioak-irunabar/

2021-2022 ikasturteko izen emateak zabalik

Kaixo, bertsozale:

Iraila bete-betean gaude eta segituan hasiko da ikasturte berria. Txingudiko bertso-eskolan izena eman nahi baduzu, oraintxe duzu aukera, hastear baita 2021-2022 ikasturtea.

Bistan da 2020ko martxoaz geroztik gurean zabaldu den izurriteak arazo bailara eragin duela edozein jarduera egin ahal izateko. Hala eta guztiz ere, aurten ere ekingo diogu ikasturteari.
Galdera edo zalantzarik baldin baduzu, irunabar@gmail.com posta helbidera idatz dezakezu lasai asko, edo taldeetako arduradunen baten telefono zenbakira hots egin.

TALDEAK:

1.- GAZTETXOEN taldea: astelehenero, 17:00-18:00; Bidasoko AEK Irungo Euskaltegian. Harremanetarako: (0033) 617 57 33 99 -Irati-.

2.- BAT-BATEAN I taldea: astelehenero, 19:00-21:00, Hendaiako Enbata gaztetxean. Harremanetarako: (0034) 669 36 65 89 -Egoitz-.

3.- BAT-BATEKORAKO HASTAPENAK taldea: asteazkenero, 19:00-21:00; Bidasoako AEK Irungo Euskaltegian. Harremanetarako: (0033) 617 57 33 99 -Irati-.

4.- BAT-BATEAN II taldea: ostegunero, 19:30-21:30; Hondarribiko Jaizubia auzoko auzo-elkartean. Harremanetarako: (0034) 690 06 58 26 -Abel-.

5.- BERTSO TAILERRA: hamabostean behin, asteartean, 19:00-20:30; Hondarribiko Muara elkartean. Harremanetarako: (0034) 638 32 69 70 -Adrian-.

Post Navigation