Irunabar, Irungo bertsoaren bilgunea

1)
Hasierak baldin badu
amaieraren eztena
molde apurtzailea da
euskal musika eszena.
Azken aldian askotan
ikusi dugun eskema,
bueltan datozen taldeak
zein “agurren” aurkezpena:
“Urteurren kontzertuak!,
azken biraren azkena!”
Errepikaezinaren
galdu ezinaren pena…
Joan-etorriko forman
neurtu ohi dugunez dena,
zerbait al dakar denborak
inoiz joaten ez dena? (bis)

2)
Kontzertuak iragartzen,
urte batetik bertzera
etorkizuna eskura
omen dugula uste da…
Azkar bagoaz dena den,
nola ardiak larrera,
psikosi moduko batez
ordenagailu aurrera.
“- Pistan,harmailan,edonon…
berdin da zein den aukera,
azkena izango da (e)ta
hartu dezagun sarrera”
Guda hastear, “- sorpresa!
azkena zen ,baina, zera…
bertze bat egon daiteke
salmentaren arabera” (bis)

3)
Ondoren web orrialde
zein plataforma ugari,
kolapsatuta, zintzilik,
ezin eutsiz guztiari.
Bortz minutuz AGORTUTA
letra larriekin haundi
-”kaka, hau malaostia”
erran bezain pronto: “- Adi!
azkena zen, baina bueno,
hor bi gehiago opari,
aukera ematearren
gabe gelditu denari”
Zukutzearen zukutzez
tinta dario letrari
zenbait aldiz emandako
azken emanaldiari. (bis)

4)
Konparaketan atzera
botatzean begirada
nostalgiazko malko bat
etortzen da begi(e)tara
Orain iragana dira,
ohartzeke kamarada,
itxaronaldi luzeak,
asfaltoan akanpada,
amestutako sarrera
izatearen zirrara,
bertzela batere gabe
gelditzearen ikara.
Orain online bihurtu da
lehenagoko ilara,
biak lerroan, bai, baina
zeharo desberdina da. (bis)

5)
Joan zenean kasette,
eta CD-en kultura
guztia da Spotify
playlistaren diktadura.
Talde zein bakarlariek,
berdin aroen modura
zikloak ixten dituzte,
zer egingo diogu ba…
Peter Pan sindromedunen
bideak datoz burura:
“-arrakastatsua sarri
arrastaka amaitu da”.
Soilik oroitu ezkero
noizbait izan ziren hura,
norbere mugak helduta
iristen zaie helmuga. (bis)

6)
Hiztegia bihurrituz
ulertzen ez da xamurra
“-Hiru puntu suspentsibo,
atsedenaldi laburra,
ikusi arte,adio,
amaiera (ez-ziurra)
parentesia, etena,
atzerapauso zuhurra”.
Fokupetik aterata
ahanzturari beldurra,
erabakia hartzean
labainkorra baita lurra.
Norbere baitan dagoen
aterabide makurra,
hartu beharreko edo
behartutako agurra. (bis)

7)
Entsegu gela ttipian
sartzen ziren ordu pila,
gaztetxe zein tabernetan
lehen kontzertu umila,
kontzertu osteko juergan
barran entzule hurbila,
Ai! baina bide xumean
noiz zulatu zen gurpila?
Lepo beteta Illunbe,
Arena, BEC, Miribilla…
sortu nahi dute munduko
zortzigarren marabilla.
Inoiz atzenduko ez den
azken agurraren bila,
izan ez duten guztia
aurkituz izan dadila. (bis)

8)
Baina entzuleak ere
aztergai gisa jarrita
ez al gabiltza finean
gure buruei harrika
Euskaraz kontsumitzea
egokia da,apika
baina agerian utziz
musikaren pragmatika.
Bonberenea, Kaxerna
Matadeixe, Lakaxita…
makroak betetzen dira
etxekoak ahantzita.
Gure kontraerranetan
ez al gabiltz kixkalita
Sute haundiak hauspotuz
su ttikiak itzalita. (bis)

9)
Xorroxineko Arrats On!
zein Durangoko azoka
Antxetan Lau Airetara
Euskadi Gaztean Top-a
kontsumitzeko badago
aukera adina mota
flamenkoa, funk-a, blues-a
reggaetoi, ska, hip hop-a
metal-a, punka, technoa
reggae-a, rantxera, popa
trikitixa, jazza, salsa
trap-a, rap-a edo rock-a
soberan ez dago inor
irautea da erronka
euskal musika munduan
denen beharra dago ta! (bis)

10)
Azkena azkena bada
berriz ez da itzuliko
bizitzan nola musikan
gehiegi baita “betiko”.
Artista jaioa denak
nola ez du ba begiko
berarekin hunkitzea,
bihurtzea denen mito…
Baina desberdinik bada
bertzeen moldeekiko…
salbuespena, nola ez,
zu izan behar, Benito!
Ez amaierako bira
edo kontzertu magiko,
egindakoak eginda
“bukatu da eta kito!“ (bis)

1)
Lehen puntutik azken
puntura bidaian
hamaika bira eman
eta gero gaian,
matematikaz hitzik
ez dugun garaian,
hemen hamaika bertso
elkarren jarraian
zirkunferentzia zer
den azaldu nahian.

2)
Gurpilak dira lehen
erreferentziak
biraketa ekartzen
baitu inertziak;
denok txunditu arren
bere presentziak,
bere perfekzioak,
bere esentziak…
mutur dezente ditu
zirkunferentziak.

3)
Izan matematika,
izan bertsogintza,
izan kimika, izan
hizkuntzalaritza…
Baldin kontzeptu bati
buruz hartuz hitza
azterketa bat egin
nahian bagabiltza
definitzea ez al
da lehen baldintza?

4)
Planoko punturen bat
har dezagun, hara,
eta zentro hartatik,
bertatik bertara,
erradio deituko
den distantziara
topatu ditzakegun
puntuen ilara
horrek marrazten duen
kurba itxia da.

5)
Kurbaren luzerari,
hain ospetsu dena,
perimetroa jarri
zioten izena;
diametroa dugu
segmentu zuzena,
gaur egungo kurbarik
preziatuena
bi zati berdinetan
banatzen duena.

6)
Kristo aurretik, zenbat
zaila da jakiten,
matematikalari
onak ziruditen,
nahiz doitasun osorik
ez zerabilkiten
azalera kalkulu
duin bat egiten
babiloniatarrek
zerbait bazekiten.

7)
Beti, borobil ñaño
zein erraldoiaren
perimetroa eta
diametroaren
erlazioa nola
zenbaki bera den,
esango al zenuke
argi eta garden
ze konstanteri buruz
ari ote garen?

8)
Infinitu digituz
betetako hizki
greko honek ze ospe
eta argi izpi;
batzuontzat magiko,
besteentzat pizti.
Nahiz ikertu izan den
arreta handiz pi,
haren sekretuak hark
ere ez dakizki!

9)
Gurean ez ditugu
oso urrunean:
baloian, erlojuan,
zein eraztunean,
Viturbioren gizon
hain ezagunean
edo eskuan harri
bat dugun unean
eta putzu erdira
bota dugunean.

10)
Lehen gurpil hartarik,
zeinek sinetsiko?
kurba hau bihurtu zen
ospe bereziko,
mekanikak inoiz ez
du gutxietsiko,
gaur egun edukirik
hainbeste exito,
bertso-sorta bat nola
ez du mereziko?

11)
Ideiak bertsotara
makurtzeko gudan
nahiz modu egokian
aritu itxuran;
behin zirkunferentzia
harturik jomugan,
bertso-sorta honekin
nabil duda-mudan,
ez dakit behar beste
borobildu dudan…