Irunabar, Irungo bertsoaren bilgunea

“Ibaitik itsasora”. Igauri Lopetegi Amostegiren bertsoak, Bidasoko Hitzan.

IBAITIK ITSASORA

Egilea: Igauri Lopetegi Amostegi

Doinua: Kubako gerrarena

Hemen jaitsi dezakezu

Bertso berriak jarri nahian, bai,
baina jartzekotan zeri?
Nik ezin diot hitzik eskaini
honi ez beste ezeri.
Nahiz eta suerta dakidakeen
esplikatzea zailegi,
beste ezertaz hitz egitea
gaur egun ez da zilegi.

Mendebaldetik kontrolaezin
zen ekialde hurbila.
Galtzada baten bila zebilen
kapitalaren gurpila.
Han Palestina hautatu zuten
bidea izan zedila,
besteren etxe zena ibiliz
euren interesen bila.

II. Mundu Gerra pasata,
Europan hitz hauek saldu:
“Lur sakratuan bizi nahi badu
inork aukera orain du.
Holokaustoko zauri guztiak
baietz han ongi orbaindu!”
Naziek sortu kaltea, eta
palestinarrek ordaindu.

Sionismoa babestuz joan zen
hara kolono bailara,
Israel sortuz, estatu on bat,
Europakoen mailara,
NATOrentzako base berri bat
bere interesetara.
Armada duen estatu baino
Estatudun armada da.

Harrezkeroztik palestinarrek
abiaturik borroka,
eurek hil arte inor hiltzeak
ez zuen asko inporta.
Biolentoa da orain ibaia
gainezka, harro, dator ta,
ta inork ez du aipatzen hura
estutzen duen arroka.

Palestinaren ta Israelen
artean dago ataka
Ta negoziatu dezaten askok
ematen dute matraka.
Negoziaketan negoziorik ez
duenak ezer ez dauka,
noiztik aritzen dira hizketan
lepoa eta ezpata?

Mendebaldeko biztanle asko
nahiz eta gaiaz kezkatu,
eta bakean bizi daitezen
estatu bana eskatu,
Sionistei esan zitzaien
sortzeko, ba, bi estatu!
Baina, gero lur zati bakarra
ere ez zuten askatu.

Ondo babestu izanagatik
Israelgo potentzia,
Espainiako presidentea
ezkerrak du hautetsia.
Ez naiz hasiko hemen salatzen
zer den inkoherentzia,
norberak jasan beharrekoa
da norbere kontzientzia.

Hamaika mila hildako dira,
egunetik egun gora.
Hemendik ere bultzatu ezik
ezin iritsi inora.
Oh, Palestina, lur zanpatua,
inoiz libre izango da,
Mendebaldeko kateetatik
ta ibaitik itsasora.

Iturria: https://bidasoa.hitza.eus/generoak/iritziak/hitza-irunabar-bertso-sorta-azaroak24/

Jarraian bertso-sorta entzungai Peio Etxeberriak musikatuta:

Hemen jaitsi dezakezu

Ombuaren itzala: Pello Mari Otañori buruzko film bat auzolanean

Bertso-saio berezia antolatu dute elkarlanean Txingudiko bertso eskolako bertso-tailerrak eta Bidasoko EKTk, Pello Mari Otaño Zizurkilgo bertsolari handiaren bizitzaren gaineko zinema proiektuaren alde: Ombuaren itzala. Patxi Bisquert da proiektu horren zuzendaria, eta Bisquertek berak emango du auzolanean oinarritu duen egitasmoaren berri, abenduaren 15ean, Irungo EKTn, 19:00etatik aurrera.

Horrez gainera, Otaño, Txirrita eta Lopetegiren bertsoak ezagutzeko eta kantatzeko aukera izango dute arrats-iluntzean zehar bertaratzen diren guztiek, bai proiektuaren aurkezpen saioan (19:00), bai afaritan (21:00). Afaltzen geratu nahi duenak 685 727539 telefono zenbakira idatzita dauka izena emateko aukera (menu “bejeta” eta beganoa erreserbatzeko aukera badago).

Bisquerten “Ombuaren itzala” proiektuaren webgune ofiziala, diru-akarpena egiteko aukera eskaintzen duena:

Proiektuari buruz gehiago jakiteko:

“Morroi digitala”. Xabier Isasi Balanzategiren bertsoak, Bidasoko Hitzan.

MORROI DIGITALA

Egilea: Xabier Isasi Balanzategi

Doinua: Kantatzera noazu II

1
Munduko aldaketak
ez dira makalak
asko, handiak eta
gainera zabalak
denen eskura dauden
lanabes itzelak,
adibide moduan
sare sozialak.(bis)

2
Berrien berriena
hasi ezin buka.
Jende andana dabil
lar aztoratuta.
Azalduko dizuet
bertsoz kantatuta,
zer pizti klase bizi
saretan bilduta. (bis)

3
Ekaingo gizakia
ei neandertala
Sapiens espezieko
itxuraz normala.
Haiengandik gatoz gu,
nola edo hala,
eta guri jarraiki
morroi digitala. (bis)

4
Esnatu bezain pronto
ireki du Twitter.
Glovo gosarirako
oraindik betoker,
tximak ondo orraztu
eta ondoren zer?
Tik-Tok ikusi eta
lanerako Uber.(bis)

5
Lantokira iritsi,
zuzen komunera
WhatsAppek joka tope
mezu isurbera
tripaldeak darabil
kaka goitik behera
segapototik ere
dator kaka bera. (bis)

6
Kamiñeroarenak
su eta galipot,
neguan epel baina
udan beroak pot,
lan etenaldietan
begiratu ten top,
hamar onenen bila
ireki du Tik-Tok (bis)

7
Lanetik etxeraino
makina bat gizon,
bakoitzak bere kasa
nork bere smartphone,
batzuk hizketan edo
erosten edonon.
Dendarik handiena
Bezosen Amazon (bis)

8
Getariko gezurra
Twitterren egia.
Egia biribila:
laua da Ludia.
Ludia laua denez,
Merkurio bia.
2ak bitan esan du
albisbistegia (bis)

9
Morroi digitalak du
sinesteko sena.
Sena Parisekoa
ibaia izena.
Izena Google-k zart
dakargu zuzena.
Zuzena nola izan
galtzen den maizena? (bis)

10
Maria, Manu, Mamen
mutil edo dama
marmarrean matraka
berekin darama
amaren ama edo
amatxi, amama.
Atzo ikusi zuen
aman Instagrama. (bis)

11
Saga, sega, Zangozan
edo baga biga
gogobakoen leiha
gugan dago liga.
Ez du bereizten zer den
gingondoko ginga,
konputagailuko bit,
mega edo giga. (bis)

12
Ustez taldeko edo
indibiduala.
Pantailari josita
bizi nahi du hala,
mundutik joateko
bide graduala.
Sare sozialeko
mundu birtuala. (bis)

13
Klik han eta klik hemen
arriskuz arrisku,
leihatila irekiz
egiten du txistu.
Nora doan ez daki
dariola listu;
Komunan galduz gero
GPSa piztu! (bis)

14
Nabigatzen badaki
baina txarto iger.
Programa_abiatzeko
klikatu bi bider.
Zenbat aldeko eta
beste hainbat hater?
Zer lortu nahi duenik
dabil ezin uler. (bis)

15
Influentzer moduan
ez du eraginik
maitasunaren grina
galdu du jadanik
aberasteko ere
ez itxaropenik
ez diru, ez sonarik
eta ez lagunik. (bis)

16
Morroi digitalari
dena zaio muger.
Azken orduak ere
dena dakar uher,
ohekide nahi luke,
gozatu zeozer.
Kaixomaitia edo
gutxienik Tinder. (bis)

Iturria: https://bidasoa.hitza.eus/generoak/iritziak/206338/

“Gaymularen 2023ko uda”. Beñat Elosegi Ortiz de Zarateren bertsoak, Iruneron.

GAYMULAREN 2023KO UDA

Egilea: Beñat Elosegi Ortiz de Zarate
Doinua: Motibo bat nigana

1
Behin Marokok Sahara
atxikiz esklabu,
Sahararrak ihesi
desertuan salbu.
Udan ezin da jasan
hirurogei gradu,
afera hortan behingoz
hartu nahirik kargu,
ume bati genion
etxea zabaldu.

2
Zortzi urteko neska
ilusioz bero,
ondoren negar malkoz
ia egunero.
Kontatu ziotena
al zuen espero,
partida bat bezala 
gertatu zen gero:
Espektatibak 10
Ikusiak 0.

3
Tinduffetik gaixoa
bidaliz honuntza
etxekoek animoz 
ote zuten bultza?
Komunikazioa
zeharo kamutza,
mobileko transleitor 
genuen laguntza;
izan ere bakoitzak
du bere hizkuntza.

4
Etortzeko unean
hain ginen urduri,
asmatzeko beldurrez
barren denak mugi.
Hainbeste malko nola
daiteke ixuri?
bihotza erdibitzen
zigun bitan guri.
Nahita ezina hortxe
genuen irudi.

5
Etxekoak zituen 
hark oroimenean,
ezintasunak hartu
zuen azkenean.
Ondoren muturtuta
mespretxu batean,
ez dauka jasaterik
nork bere etxean.
Kasik nahiago nuen
negarrez zenean.

6
Aquariuma, Topic
Trenez igo Larrun,
hondartza, padelsurfa,
horrenbeste jardun.
Halako eskaintzarik
ez daukazu inun,
mendia eta kosta
aproposa Irun.
Plana bukatu eta
berriz kopetilun.

7
Igande arratsaldez
Hondarbitik biran,
behin kofidantza pixkat
jarri zuen nigan.
“No me gusta España”
nola bota zidan,
behingoz irribarre bat
atera zitzaidan,
“a mi tampoco mucho”
aitortuz segidan.

8
Haurra bere mundutik 
pintzekin atera,
eta ekarrarazi
martziano artera.
Adin horrekin udan
egin du aurrera,
nire buruarentzat
hauxe dut galdera,
ulertzekoa ez al 
zen bere jarrera?

9
Egoera halere
ez zen hain petrala,
elkartearekin bat
eutsiz nolahala.
Pena denak ahaztuta
etxean bezala,
neska txintxoa baitzen
fin eta apala,
ikusgarria zuen
irribar zabala.

10
Bizitzak eskaintzen du 
zer erakutsia,
elkarbanatzea ez 
dela itsusia.
Norbaitek izan badu 
zer irabazia,
bost urteko alabak 
egin du jauzia,
udan miretsi baitu
ahizpa nagusia.

11
Esperientzien bidez
hazten da pertsona 
eta zer ikasia 
izan da denona.
Nahiz momentu batzutan 
zen ezinegona,
familia hurbil zen,
Saharan dagona,
bihotzez jaso dugu
haren esker ona.

12
Elkartasunik gabe
ez goaz inora,
Españaren ardura
ekarri gogora.
Saharatik Maroko
doala kanpora!
Eta Polisarioa 
behingoz izango da.
“SAHARA AL-GHARBIA
HURRA” eta GORA!!!

Gaylmula Euskal Herrira etorritako haur sahararrei egindako harreran. Argazkia hemendik hartua

Iturria: https://irunero.eus/gaymularen-2023ko-uda/

Euskalgintzaren Kontseiluaren manifestazio deialdiarekin bat [2023-11-04]

Kaixo, bertsozale:

Eskualdeko hainbat eragilerekin bat egin dugu azaroaren 4ean Bilbon izango den manifestaldirako deialdia zabaltzeko. “Euskararen aurkako oldarraldiari” erantzuteko autobusa antolatu dugu: Hendaiatik irtengo da, eta Irun eta Hondarribian ere jendea bildu ondotik, zuzenean abiatuko gara Bilborantz.

Joateko asmorik baduzu, irun@aek.eus helbide elektronikora mezua igorrita eman dezakezu autobusean eserlekua gordetzeko izena. Bestela, 688 74 66 33 telefono zenbakira hots eginda, edo Hazia, Larragane edo Aranaztarra tabernetan dauden afixetan izen-abizenak emateko aukera ere baduzu.

Jarraian Bidasoko Hitzak argitaratu duen berriaren esteka duzu.

Ikasturtea hasi dugu, baina izen emateko aukera beti dago zabalik [2023-10-07]

Kaixo, bertsozale:

Ikasturteari ekin diogu jada, baina gogoan izan urte osoan zehar zabalik dagoela Txingudiko bertso-eskoletan izena emateko aukera. Bertsolaritzaren alderdi “guztiak” lantzeko moduko taldeak ditugu gurean: bat-batean aritzeko, aritzen ikasteko, trebatzeko, idatzizkorako, eskualdean bertsolaritza sustatzeko…

Aktibo dauzkagun bertso-eskolak hauek dira:

1- Nerabeen bertso-eskola: astelehen arratsaldeetan. Igauri Lopetegi da arduraduna.
2- Gazte eta heldu hasi berrien bertso-eskola: astearte arratsaldeetan. Igauri Lopetegi da arduraduna.
3- Bertso-tailerra: astearte arratsaldeetan. Aitor Errazkin da arduraduna.
4- Bat-batean I bertso-eskola: asteazken arratsaldeetan. Igauri Lopetegi da arduraduna.
5- Bat-batean II bertso-eskola: ostegun arratsaldeetan. Abel Zabala da arduraduna.

Beraz, edozein dela ere bertsolaritzara hurbiltzeko buruan duzu(e)n manera, ez izan zalantzarik, eta idatzi irunabar@gmail.com helbide elektronikora. Gu geu jarriko gara zu(r)ekin harremanetan, eta hitz egingo dugu.

Jarraian Txingudi Onlinerako egindako elkarrizketa:

“Hitzak eta ekintzak”. Jon Luzuriaga Iurramendiren bertsoak, Bidasoko Hitzan.

HITZAK ETA EKINTZAK

Egilea: Jon Luzuriaga Iurramendi

Doinua: Maitatzen zaitudalako

Hemen jaitsi dezakezu

1
Hire baloreek eta
printzipio politek
printzipioz ia ezin
hobeak ziruditek
baina buelta bat gehiago
eman behar genikek
hire ekintzek berdina
erakusten al ditek?

2
Gobernuaren jarrera
hain baldar hain ulergaitz
berotegi efektuaz
hausnartu izan duk maiz
baina bazkal ordurako
itzuli hadin garaiz
goizero lanera kotxez
bakarrik joaten haiz.

3
Hala pentsatzen duk sare
sozialen kasutan:
“Zergatik izaten dute
haurrek Tik Toka sutan?
Filtroa galduko ditek
hango filtro faltsutan…”
Baina Twiterren sartzen haiz
eztabaida antzutan.

4
Bai garaian garaikoa
bai kilometro zero
ideiekin omen hago
erabat ados edo
entzun behar huke hori
aipatu bakoitzero:
“Zumoa eta kafea
gosaltzen duk goizero!”.

5
Esna nahi dituk herriko
kaleak eta plazak
saltoki txikiek behar
omen ditek ardaztzat.
Hala ere merkeago
eros ditzaan galtzak
Amazon Primen harpide
urteak daramatzak.

6
Nola daukagu bizitza
hain indibiduala?
Auzolana aipatzen duk
elkarlana bezala,
baina pisukideekin
ikaslea hintzala
han hozkailuan bakoitzak
zian bere apala.

7
Bidasoako gorpuak
hain hotzak begitandu
zitzaizkianetik izan
duk zer heureganandu.
Nahiz tabernan lagunekin
afera sakon landu
sekula ez haiz etorkin
batekin harremandu.

8
Hi euskalduna omen haiz
bai buru bai ukabil
zazpiak herri bat gaituk
esanagatik abil
EITBren diskurtsotik
oso urrun ez habil
Maule baino gertuago
sentitzen baituk Madril.

9
Nola ez feminismoa
bizitzen duk bertatik
zein duan hire tokia
nonbait argi daukak hik,
gizontasunen tailerrak
goraipatuagatik
inoiz ez haizela joango
ederki asko dakik.

10
Kezkatzen haute hamaika
jarrera desegokik;
ustez ez izan arren deus
gizon homofobotik
hausnarketa sakonago
bat ez ote dagokik?
Hatz txikia ere ez duk
sartu ipurtzulotik.

11
Nahiz eta osatzen hauten
kontraesan anitzek
oraindik jende askori
atzerakoi deritzek;
nahiz eta bestelakoa
dioten hire hitzek
pertsona ez al zuten ba
definitzen ekintzek?

Iturria: https://bidasoa.hitza.eus/generoak/iritziak/jon-luzuriaga-iurramendi-hitzak-eta-ekintzak/

Jarraian bertso-sorta entzungai Jone Garmendia Castañosek musikatu eta kantatuta:

Hemen jaitsi dezakezu

“BIDASOKO AEK IRUNGO EUSKALTEGIAREN 2023-2024 IKASTURTEKO ESKAINTZA BEREZIA”. Aitor Errazkin Vicenteren bertsoak, Iruneron.

BIDASOKO AEK IRUNGO EUSKALTEGIAREN 2023-2024 IKASTURTEKO ESKAINTZA BEREZIA

Egilea: Aitor Errazkin Vicente
Doinua: Zazpiak oihal batetik

Hemen jaitsi dezakezu

1.- Euskalduntzea ez dugu proba
jakin bat gainditze hutsa
C1a eta C2a baino
gehiago baita hizkuntza
ikaskuntzari zentzu betean
egin nahi dionak bultza
EUSKALTEGIAN bi-biak ditu:
AUKERA eta LAGUNTZA.

2.- Iaz bezala HIKA TALDEA
badaukagu, beraz, adi!
“Trebatu asmoz baldin bayabil,
gurera hurbildu yari!”
Azkenerako baietz bihurtu
makina bat hikalari
aurtengo uzta batzen bazaio
iaz bildutakoari.

3.- EUS-KA-HAL-DUN-TZE TALDEAN ere
begiak jarri ditugu
euskarak jiran hamaika putre
baitu inguru-minguru
gutxiespenaz ohartu eta
eskubideak helburu
talde-lanean ahalduntzeko
bidea egingo dugu.

4.-Euskal sortzaile baten izena
galdetu eta… akabo!
Literatura, bertso, antzerki…
Goazen pauso bat harago!
Hizkuntzak batzen duen herrian
egin nahi bada abaro
KULTURGINTZARI ARRETA jarriz
ikasi beharra dago.

5.- Proiektu, e-mail, ohar zein kartel
punttu-punttuan uzteko
taldea sortu gabe dugunik
ez zenuen, ba, usteko!
Ikastaro hau funtzionala da
hainbat praktika tarteko
ZURE LANEKO BEHAR-IZANEI
EUSKARAZ ERANTZUTEKO.

6.- ALFABETATZE TAILERRA indar
betean nahi dugu noski
bizitzan zehar mingain-arimak
nahiz eta euskaraz busti
araugintzatik urrun gertatu
direnentzat da zehazki,
aurrerantzean molda daitezen
hatxe, koma eta guzti.

7.- Gramatikatik abiatzeak
sortzen digu asperdura
hargatik MINTZA-TALDEEK pizten
dute gurean lilura
aztertzen dugu lotsarik gabe
ateratzen zaigun hura
eta norbere beharretatik
jotzen dugu liburura.

8.- IDAZKETARI SORMENA gehitu
eta nolako eztanda!
Barrenak nori ez dio egin
askotan horren demanda?
Baina bakarrik saiatu eta…
etsipen bide izan da.
Horrela bizi izan baduzu,
oraintxe da zure txanda!

9.- Zure helburu gure hizkuntza
ikastea baldin bada
OHIKO ESKAINTZAZ GAINERA AURTEN
BERRIA1 daukagu, hara!
Jakin-minak koxk egin badizu
etor zaitez AEKra
eskarmenturik ez zaigu falta
eta mintzatuko gara.

  1. Sarean kontsultatzen ahal duzu, “irungo aek eskaintza” bilatuta. ↩︎

Iturria: https://irunero.eus/bidasoko-aek-irungo-euskaltegiaren-2023-2024-ikasturteko-eskaintza-berezia/

Gogoan izan zabalik dela Txingudiko bertso-eskoletan izena emateko epea. Urriarekin batera ekingo diogu 2023-2024 ikasturteari.

Bertsolaritzaren alderdi “guztiak” lantzeko moduko taldeak ditugu gurean: bat-batean aritzeko, aritzen ikasteko, trebatzeko, idatzizkorako, eskualdean bertsolaritza sustatzeko…

Adinari dagokionez ere mugarik ez dugu: gaztetxo, nerabe, heldu, zahar… Guztiontzat bada tokia Txingudiko bertso-eskolan.

Beraz, edozein dela ere bertsolaritzara hurbiltzeko buruan duzu(e)n manera, ez izan zalantzarik, eta idatzi irunabar@gmail.com helbide elektronikora. Gu geu jarriko gara zu(r)ekin harremanetan, eta hitz egingo dugu.

Bide batez, asko eskertuko genizu(e)ke gure eskaintzaren berri zabaltzen lagunduko bazenigu(te). Urriaren hasieran nahi genuke martxan hasi. Gainean ditugu, hortaz, izena-emateko azken egunak.

Anima zaitez(te), eta animatu ingurukoak ere.

Ikasturte honetan ere bailarako hedabideekin elkarlanean ariko gara

Irunabarren helburuetako bat bertsoa inguruko hainbat txokotara helaraztea ere badenez, badira zenbait ikasturte bailarako hedabideekin elkarlanean ari garela.

Hasi berri dugun 2023/24 hau bosgarren ikasturtea dugu Bidasoko Hitzarekin elkarlanean. Irailean hasi eta ekaina bitarte, hilero, eta hilabeteko azken ostiraletan, Txingudiko bertso-eskoletako kide batek bertso-jarriak argitaratuko ditu aipatutako aldizkariko papereko edizioan, eta egun gutxi batzuk igaro ondoren, eskuragarri izango duzue argitalpen hori bera baita bertsio digitalean ere. Nola ez, Irunabarren webgunera ere ekarriko ditugu bertso horiek guztiak.

Irunero aldizkariarekin hasitako elkarlana oraindik lehenagokoa da. 7. ikasturtez jarraian, Txingudiko bertso-eskoletako kideren baten bertso jarriek argia ikusiko dute hilero. Iruneroren kasuan, hilabete hasieran argitaratuko da elkarlanaren emaitza, eta kasu honetan ere paperezko edizioan zein bertsio digitalean egongo da ikusgai. Ikasturtea urria hasieran hasi eta ekainean amaituko da, eta Iruneroko sorta guztiak ere Irunabarren webgunera ekarriko ditugu.

Horretaz gain, osagarri modura, idatzitako sorta hauek musikatzen direnean ere eskuragarri izango dituzue webguneko argitalpenetan zein Ivoox-eko gure kanalean (harpidetu zaitezte!). Gero eta gehiago zarete elkarlan hauetako bertso-sortaren bat musikatzera animatu zaretenak. Ikasturte honetan ere animatuko bazinate plazer handiz jasoko genituzke zuek musikatu eta kantatutako bertso-sortak irunabar@gmail.com helbidean.

Hona hemen pasa den ikasturtean argitaratu eta musikatutako zenbait bertso-sorta:

  • “50 urte”, Abel Zabala Elizazuk 2022ko abenduan Iruneron argitaratu eta Peio Etxeberriak musikatutako bertso-sorta:
Hemen jaitsi dezakezu
  • “Bi belaun”, Jexuxmari Mendizabal Iraola “Bizargorri”-k 2022ko azaroan Bidasoko Hitzan argitaratu eta Peio Etxeberriak musikatutako bertso-sorta:
Hemen jaitsi dezakezu
  • “Erlauntzan barrena”, Jon Luzuriaga Iurramendik 2023ko martxoan Iruneron argitaratu eta Jone Garmendia Castañosek musikatutako bertso-sorta:
Hemen jaitsi dezakezu

Post Navigation