Irunabar, Irungo bertsoaren bilgunea

Archive for the tag “Irunero”

“Gaymularen 2023ko uda”. Beñat Elosegi Ortiz de Zarateren bertsoak, Iruneron.

GAYMULAREN 2023KO UDA

Egilea: Beñat Elosegi Ortiz de Zarate
Doinua: Motibo bat nigana

1
Behin Marokok Sahara
atxikiz esklabu,
Sahararrak ihesi
desertuan salbu.
Udan ezin da jasan
hirurogei gradu,
afera hortan behingoz
hartu nahirik kargu,
ume bati genion
etxea zabaldu.

2
Zortzi urteko neska
ilusioz bero,
ondoren negar malkoz
ia egunero.
Kontatu ziotena
al zuen espero,
partida bat bezala 
gertatu zen gero:
Espektatibak 10
Ikusiak 0.

3
Tinduffetik gaixoa
bidaliz honuntza
etxekoek animoz 
ote zuten bultza?
Komunikazioa
zeharo kamutza,
mobileko transleitor 
genuen laguntza;
izan ere bakoitzak
du bere hizkuntza.

4
Etortzeko unean
hain ginen urduri,
asmatzeko beldurrez
barren denak mugi.
Hainbeste malko nola
daiteke ixuri?
bihotza erdibitzen
zigun bitan guri.
Nahita ezina hortxe
genuen irudi.

5
Etxekoak zituen 
hark oroimenean,
ezintasunak hartu
zuen azkenean.
Ondoren muturtuta
mespretxu batean,
ez dauka jasaterik
nork bere etxean.
Kasik nahiago nuen
negarrez zenean.

6
Aquariuma, Topic
Trenez igo Larrun,
hondartza, padelsurfa,
horrenbeste jardun.
Halako eskaintzarik
ez daukazu inun,
mendia eta kosta
aproposa Irun.
Plana bukatu eta
berriz kopetilun.

7
Igande arratsaldez
Hondarbitik biran,
behin kofidantza pixkat
jarri zuen nigan.
“No me gusta España”
nola bota zidan,
behingoz irribarre bat
atera zitzaidan,
“a mi tampoco mucho”
aitortuz segidan.

8
Haurra bere mundutik 
pintzekin atera,
eta ekarrarazi
martziano artera.
Adin horrekin udan
egin du aurrera,
nire buruarentzat
hauxe dut galdera,
ulertzekoa ez al 
zen bere jarrera?

9
Egoera halere
ez zen hain petrala,
elkartearekin bat
eutsiz nolahala.
Pena denak ahaztuta
etxean bezala,
neska txintxoa baitzen
fin eta apala,
ikusgarria zuen
irribar zabala.

10
Bizitzak eskaintzen du 
zer erakutsia,
elkarbanatzea ez 
dela itsusia.
Norbaitek izan badu 
zer irabazia,
bost urteko alabak 
egin du jauzia,
udan miretsi baitu
ahizpa nagusia.

11
Esperientzien bidez
hazten da pertsona 
eta zer ikasia 
izan da denona.
Nahiz momentu batzutan 
zen ezinegona,
familia hurbil zen,
Saharan dagona,
bihotzez jaso dugu
haren esker ona.

12
Elkartasunik gabe
ez goaz inora,
Españaren ardura
ekarri gogora.
Saharatik Maroko
doala kanpora!
Eta Polisarioa 
behingoz izango da.
“SAHARA AL-GHARBIA
HURRA” eta GORA!!!

Gaylmula Euskal Herrira etorritako haur sahararrei egindako harreran. Argazkia hemendik hartua

Iturria: https://irunero.eus/gaymularen-2023ko-uda/

“BIDASOKO AEK IRUNGO EUSKALTEGIAREN 2023-2024 IKASTURTEKO ESKAINTZA BEREZIA”. Aitor Errazkin Vicenteren bertsoak, Iruneron.

BIDASOKO AEK IRUNGO EUSKALTEGIAREN 2023-2024 IKASTURTEKO ESKAINTZA BEREZIA

Egilea: Aitor Errazkin Vicente
Doinua: Zazpiak oihal batetik

Hemen jaitsi dezakezu

1.- Euskalduntzea ez dugu proba
jakin bat gainditze hutsa
C1a eta C2a baino
gehiago baita hizkuntza
ikaskuntzari zentzu betean
egin nahi dionak bultza
EUSKALTEGIAN bi-biak ditu:
AUKERA eta LAGUNTZA.

2.- Iaz bezala HIKA TALDEA
badaukagu, beraz, adi!
“Trebatu asmoz baldin bayabil,
gurera hurbildu yari!”
Azkenerako baietz bihurtu
makina bat hikalari
aurtengo uzta batzen bazaio
iaz bildutakoari.

3.- EUS-KA-HAL-DUN-TZE TALDEAN ere
begiak jarri ditugu
euskarak jiran hamaika putre
baitu inguru-minguru
gutxiespenaz ohartu eta
eskubideak helburu
talde-lanean ahalduntzeko
bidea egingo dugu.

4.-Euskal sortzaile baten izena
galdetu eta… akabo!
Literatura, bertso, antzerki…
Goazen pauso bat harago!
Hizkuntzak batzen duen herrian
egin nahi bada abaro
KULTURGINTZARI ARRETA jarriz
ikasi beharra dago.

5.- Proiektu, e-mail, ohar zein kartel
punttu-punttuan uzteko
taldea sortu gabe dugunik
ez zenuen, ba, usteko!
Ikastaro hau funtzionala da
hainbat praktika tarteko
ZURE LANEKO BEHAR-IZANEI
EUSKARAZ ERANTZUTEKO.

6.- ALFABETATZE TAILERRA indar
betean nahi dugu noski
bizitzan zehar mingain-arimak
nahiz eta euskaraz busti
araugintzatik urrun gertatu
direnentzat da zehazki,
aurrerantzean molda daitezen
hatxe, koma eta guzti.

7.- Gramatikatik abiatzeak
sortzen digu asperdura
hargatik MINTZA-TALDEEK pizten
dute gurean lilura
aztertzen dugu lotsarik gabe
ateratzen zaigun hura
eta norbere beharretatik
jotzen dugu liburura.

8.- IDAZKETARI SORMENA gehitu
eta nolako eztanda!
Barrenak nori ez dio egin
askotan horren demanda?
Baina bakarrik saiatu eta…
etsipen bide izan da.
Horrela bizi izan baduzu,
oraintxe da zure txanda!

9.- Zure helburu gure hizkuntza
ikastea baldin bada
OHIKO ESKAINTZAZ GAINERA AURTEN
BERRIA1 daukagu, hara!
Jakin-minak koxk egin badizu
etor zaitez AEKra
eskarmenturik ez zaigu falta
eta mintzatuko gara.

  1. Sarean kontsultatzen ahal duzu, “irungo aek eskaintza” bilatuta. ↩︎

Iturria: https://irunero.eus/bidasoko-aek-irungo-euskaltegiaren-2023-2024-ikasturteko-eskaintza-berezia/

Ikasturte honetan ere bailarako hedabideekin elkarlanean ariko gara

Irunabarren helburuetako bat bertsoa inguruko hainbat txokotara helaraztea ere badenez, badira zenbait ikasturte bailarako hedabideekin elkarlanean ari garela.

Hasi berri dugun 2023/24 hau bosgarren ikasturtea dugu Bidasoko Hitzarekin elkarlanean. Irailean hasi eta ekaina bitarte, hilero, eta hilabeteko azken ostiraletan, Txingudiko bertso-eskoletako kide batek bertso-jarriak argitaratuko ditu aipatutako aldizkariko papereko edizioan, eta egun gutxi batzuk igaro ondoren, eskuragarri izango duzue argitalpen hori bera baita bertsio digitalean ere. Nola ez, Irunabarren webgunera ere ekarriko ditugu bertso horiek guztiak.

Irunero aldizkariarekin hasitako elkarlana oraindik lehenagokoa da. 7. ikasturtez jarraian, Txingudiko bertso-eskoletako kideren baten bertso jarriek argia ikusiko dute hilero. Iruneroren kasuan, hilabete hasieran argitaratuko da elkarlanaren emaitza, eta kasu honetan ere paperezko edizioan zein bertsio digitalean egongo da ikusgai. Ikasturtea urria hasieran hasi eta ekainean amaituko da, eta Iruneroko sorta guztiak ere Irunabarren webgunera ekarriko ditugu.

Horretaz gain, osagarri modura, idatzitako sorta hauek musikatzen direnean ere eskuragarri izango dituzue webguneko argitalpenetan zein Ivoox-eko gure kanalean (harpidetu zaitezte!). Gero eta gehiago zarete elkarlan hauetako bertso-sortaren bat musikatzera animatu zaretenak. Ikasturte honetan ere animatuko bazinate plazer handiz jasoko genituzke zuek musikatu eta kantatutako bertso-sortak irunabar@gmail.com helbidean.

Hona hemen pasa den ikasturtean argitaratu eta musikatutako zenbait bertso-sorta:

  • “50 urte”, Abel Zabala Elizazuk 2022ko abenduan Iruneron argitaratu eta Peio Etxeberriak musikatutako bertso-sorta:
Hemen jaitsi dezakezu
  • “Bi belaun”, Jexuxmari Mendizabal Iraola “Bizargorri”-k 2022ko azaroan Bidasoko Hitzan argitaratu eta Peio Etxeberriak musikatutako bertso-sorta:
Hemen jaitsi dezakezu
  • “Erlauntzan barrena”, Jon Luzuriaga Iurramendik 2023ko martxoan Iruneron argitaratu eta Jone Garmendia Castañosek musikatutako bertso-sorta:
Hemen jaitsi dezakezu

“Pospoloak”. Andoni Agirre Arabolazaren bertsoak, Iruneron.

POSPOLOAK

Egilea: Andoni Agirre Arabolaza
Doinua: Hogeigarren urtera III

Hemen jaitsi dezakezu

1.-
Maitatzen duenetik
bizitza erraza,
beregandik urruti
du ekaitzen basa.
Zeru urdinen pean
onduz bere kasa
bere gordelekua
den pospolo-kaxa,
bertan jarrita lasai
hartzen du arnasa;
eternitatea nahi
luke hala pasa.
Bertan jarrita lasai
hartzen du arnasa,
baina gaur munduak du
bestelako traza.

2.-
Txorrotxio urrunak
beraren belarri-
ertzak kilimatzean
zutitu da, larri.
Liskarren etorrera
zaio kezkagarri;
baretu nahi lituzke,
ordena ezarri.
Bistakoa da, nahiz hark
ez duen igarri,
gaixoak ezingo du
inor erakarri,
bistakoa da, nahiz hark
ez duen igarri:
erdian jartzekotan,
hobe da ez jarri.

3.-
Pospoloak saltoka
batetik bestera,
lehen urdin zen zerua
gaur erdi-more da.
Sei suzko txori hegan
tximisten aldera,
zinez hasi ote da
denaren gainbehera.
Deforma ez dakion
bere ikuskera
alde egin behar du
lehengora, atzera,
deforma ez dakion
bere ikuskera,
bere kaxa barruko
itzalen artera.

4.-
Begiak zabaltzean,
ez bere kaltean,
Tximista da nagusi
tximisten partean.
Dena dago berriro
betiko bakean;
hala ere, bera ez
lehengo aldartean.
Ikusten zaio buru
inguruko kean:
ezin du lehengoratu
munduaz batean;
ikusten zaio buru
inguruko kean
sua piztu zaiola
belarri artean.

Iturria: https://irunero.eus/pospoloak/

“Erreferenteak matematiketan”. Manu Goiogana Bengoetxearen bertsoak, Iruneron.

ERREFERENTEAK MATEMATIKETAN

Egilea: Manu Goiogana Bengoetxea
Doinua: Zazpiak oihal batetik

Hemen jaitsi dezakezu

1)
Erreferente bat izateak
egiten digu mesede:
Pitagoras, Gauss, Euler, … badira
gizonen hamaika lege.
Emakumeek ez zuten arren
merezi beste botere,
erreferente asko badaude
matematiketan ere.

2)
Hipatiak zer ekarri ote
zuen Alexandriara?
Aurrerapauso asko aljebra
eta astronomiara.
Irakaskuntzan ere zabaldu
zuen bere lan ilara,
ezagutzen den lehen emakume
matematikaria da.

3)
Agnesik egin zuen lotura,
gaztea zela artean,
aljebra eta ekuazio
diferentzialen artean;
noski, kalkulu dibulgazio
lanak egin bitartean.
Behar du toki diferentzial bat
gaur egungo jendartean.

4)
Kovaleskaiak egindakoez
ote gara jakitunak?
Cauchy-ren lan bat hobetu zuen
Sofiaren erantzunak,
definituta utzi zituen
Saturnoren eraztunak.
Biak, izenak eta lorpenak,
izan bitez ezagunak!

5)
Emmy Noetherren lana aljebra
abstraktuan aitzindari;
Teorema bat badu berea
zabaldua munduari.
Emakumea zenez igaro
arren zailtasun ugari,
pasio handiz bizitza eman
zion matematikari.

6)
Katherine Johnson famatu zuen
bere NASAko karrerak
orbitetako mekaniketan
zenez erreferente bat.
Ilargirako ibilbidea
kalkulatu zuen berak;
ea gai garen aireratzeko
orain bere ibilerak.

7)
Ikertu eta zabaldu ditu
ipini arte ulergai
geometria, topologia
eta beste hamaika gai.
Marta Machoren bizitza bera
dagoenez zientziaz blai,
matematika bultzatuz dabil,
berdintasuna ere bai.

8)
Mary Somerville zein Sophie Germain,
Mirzakhani ere berdin,
matematika landu zutenak
hori baitzuten atsegin.
Etiketetaz ahaztu eta
ilusioa jaregin:
lehen baziren, orain badira, …
zuk zer nahi zenuke egin?

Iturria: https://irunero.eus/erreferenteak-matematiketan/

“Herri batek hamaika hitz, hizkuntza bat”. Xabier Isasi Balanzategiren bertsoak, Iruneron.

HERRI BATEK HAMAIKA HITZ, HIZKUNTZA BAT

Egilea: Xabier Isasi Balanzategi
Doinua: Abokatuak deitu berri dit

Hemen jaitsi dezakezu

1
Euskarak ez du familiarik
ez bizirik ez hildako
Noiz sortu eta non sortu ote
gure izanaren gako
orain ordea zelan iraun du
nork egin eta nolako
Sorrera baino zailagoa da
irautea mendetako
Jakintsu denek jakin nahi dute
misterioa delako
gure hizkuntza oraindik orain
bizirik dagoelako

2
Nongo euskarak egiten gaitu
euskaldun hobeak, bada?
Arraldekoa jatorra dela?
Bilbokoa, beharbada?
Lapurdi edo Gipuzkoako,
Bizkaia edo Araba?
Zein den hobea eta nongoa?
Non da guztion euskara?
Hizkuntzak duen bizigarria
euskalkietan gatzaga
Tokian toki egiten dena
tokian tokikoa da

3
Zenbat buru, ai, hainbat aburu,
beste horrenbeste talde
Zatikaturik zokoraturik
hemen gizaldez gizalde
Txokokeriak zabaltzen dira
goizalde zein arratsalde
sendi arteko itsuskeriak
nik behealde zuk goialde
guk nahi genuke aberri baten
batu zazpi herrialde
gizaldi oso bat engaiatu
da batasunaren alde

4
Eta sortu zen, sortu zen eta
hizkuntza zaharrari ekin
Lehenik Baionan idazkaritza
hirurogeita lauekin
Arantzazun lau urte ondoren
Euskaltzain nabarmenekin
Literatura eta zientzia
euskara berriarekin
Denok garaile baikara zinez
Euskara Batuarekin
euskaraz bizi gaitezkeelako
euskaldunok elkarrekin

5
Bizitzak duen aniztasuna
bizitzeari dario
Baina ez pentsa hain ona denik
askotariko jario
Zatitu eta sakabanatu,
elebakarrak adio
Euskarak mila puska eginda
hil aurreko murmurio
Zapaldutako hainbat hizkuntza
gutxituen kalbario
Mintzatzeari uzten zaiola
eta, azkenik, herio

6
Euskarak dauzkan etsai guztien
izen edota abizen
gureganako begirune mehe
eta gorrototan gizen
gurean mutu nahi gaituztela
hizketan askeak ezen
haien mendean kateaturik
ezin izan, ezin izen
buka dezagun negarraldia
mintzo gakizkien ozen
Euskaraz bizi nahi dugulako
euskaldunak bil gaitezen!

7
Gure burua gobernatzeko
ez daukagu behar dena.
ETB sortu zuten euskaraz
Labaienen ekarpena.
Urteak joan eta etorri
Jaurlaritzaren ogena,
Gorordok ostu zigun ideia
lapurreta nabarmena
kendu ziguten ETB eta
murriztu gure sormena
Agur euskara, gaizki etorri
erdararen itzulpena.

8
Nork utopia edo ametsa
esaten digu suabe
lo sakonean gera gaitezen
zalaparta egin gabe
etengabeko hitz gozoekin
beheko sutondoan ahalge.
Ondo dakite horixe dela
gu menperatzeko klabe.
Ez badugu nahi bizi menpeko
edo inoren herabe
egin gaitezen ahalik azkarren
gure buruaren jabe.

9
Arerioen zerrenda luze,
luze eta itsusia.
Nola ulertu haien gorroto,
haien ezinikusia?
Euskaraz entzun bezain agudo
hasi haien aharrausia
Inperialisten bekaizkeria,
berritsuen erausia
Epaitegiek konpondu baino
garraztu dute auzia,
euskaldun denen aurka ari da
Auzitegi Nagusia

10
Euskaraz ere ez dakienak
begirunez balekike
ez lizkiguke jarriko guri
hainbeste horma-tabike
Ez genuke guk bota beharko
oztopatzen digun dike
Amai dadila behingoagatik
herra eta izurrite.
Hiztun guztiok behar ditugu
euskaldundu bezain fite
Osakidetza, Osansunbide
edota Santé Publique

11
Behin Kontseilua sortu genuen,
bilduta mundu osoa
euskaltzaleok denok batera
hara zein une gozoa!
Bazirudin konpon zitekeela
hizkuntzaren arazoa.
Artalde legez portatu eta
ahaztu genuen otsoa.
Haren eraso heldu orduko
agur gure diskurtsoa.
Ez da izanen gura genuen
Euskara unibertsoa

12
Badakigu zer egin behar den
gure_euskara bizi dadin.
Hizkuntza batu, biziberritu
lurralde denetan berdin.
Digitalean euskaraz ere
mintzatu isildu aitzin.
Mingaina dantzan ipini eta
etsaiei aurre egin.
Hiztun askeak izan gaitezen
aspaldi dakigu jakin
Euskal Estatun bizi gintezke
Estaturik gabe ezin

Iturria: https://irunero.eus/herri-batek-hamaika-hitz-hizkuntza-bat/

“Erlauntzan barrena”. Jon Luzuriaga Iurramendiren bertsoak, Iruneron.

ERLAUNTZAN BARRENA

Egilea: Jon Luzuriaga Iurramendi
Doinua: Nehoiz ez da senditzen

1- SARRERA:
Udaberriak dakar
naturaren iraultza:
kantuan mila txori,
hegan pinpilinpauxa,
eguzki izpi goxoak,
zeruan polen hautsa,
loreen aroma nor ez
da usaintzeko gauza?
Erleek pasa dute
jada neguko pausa,
azter dezagun zer moduz
ote dugun erlauntza.

2- ERLAUNTZA:
Erlauntzaren barruan
“brun-brun”-ka bada grina,
erlamando, langile
nola ez erregina;
hirurogei mila erle
ze etxe atsegina,
erle bakoitzak izaten
du bere zeregina
komunitatearen
mesedetan egina.
Alde horretan ez gara
gu erleak adina.

3- ERREGINA:
Erlauntza bakoitzeko
dago erregin bana
bertako langileen
erlamandoen ama,
berea da erlauntzaren
ugalketaren zama
arrautzak jartzea baita
izaten duen lana,
egunean bi mila
ze sasoia daukana!
Berriz ere izango du
nagusiaren fama!

4- LANGILEAK:
Langileak, bai izen
bai izanez behargin:
lorez lore dabiltza
udaberrian baldin
tenperatura goxoek
badiete eragin.
Garbitzaile, hornitzaile,
soldadu eta hargin;
dena egiten dute
primeran eta arin
gerora ere erlauntza
sasoiko egon dadin.

5- ERLAMANDOAK:
Erle emeez soilik
osatua ez denez,
arrak ere badira,
bertan dirudienez,
ez dira asko zikintzen
nektar edo polenez,
erlauntza ezin babestu
eztenik ez dutenez…
Erlamandoak dira,
“zangano” ezizenez,
erregina estaltzeko
gai dira gutxienez.

6- JANA:
Udaberriko plazer,
poz eta gozamena
udazkena heltzean
bihurtzen zaie pena.
Nektarra listuaz ezti
bilakatzen dutena,
baita ere proteina
iturri den polena,
gelaxketan jasotzen
dute ahal den dena,
eduki dezaten nondik
jan neguan barrena.

7- OSAGAIAK:
Erlauntzan dena ez da
edana eta bazka,
osagai asko dira
zutabe edo masta:
erretxinetik eratzen
duten propoli pasta,
isolatzaile ona da
badauka arrakasta;
argizariz osatu
ohi duten abaraska,
jan almazena da eta
erleentzat sehaska.

8- ARAZOAK:
Klima aldaketaren
albo-kalte gogorra,
barroa akaroa,
asiako liztorra
eta pestizida asko;
hainbat arazo horra.
Erleen defentsa izan
dadin eraginkorra
gizakien laguntza
ia da derrigorra,
erlezainik gabe dute
etorkizun ezkorra.

9- GARRANTZIA:
Ibiltzen direnean
loretik loretara
polinizazioa
haien zeregina da.
Einsteinen idatzietan
jarriaz begirada:
“erle oro desagertu
eta lau urtetara
gizaki denak ere
desagertuko gara”.
Erleen inportantziaz
jabetu ote zara?

10- AMAIERA:
Erleek zenbat dohain
eta zenbat gaitasun!
Hemen da nire sorta:
zailtasunak zailtasun
erlauntza baten barrura
begiak sar ditzazun.
Zure galderaren bat ez
baldin badut erantzun
(nahiz aipatu ditudan
haien lau xehetasun)
zure eskutan uzten dut
deskubritu dezazun.

Iturria: https://irunero.eus/erlauntzan-barrena/

Jarraian bertso-sorta entzungai Jone Garmendia Castañosek musikatu eta kantatuta:

Hemen jaitsi dezakezu

“Banoa”. Iker Altuna Albisuren bertsoak, Iruneron.

BANOA

Egilea: Iker Altuna Albisu

Doinua: Arratsalde on ta aupa zuek

Hemen jaitsi dezakezu

1)
Atzean utzi neure herria,
iturri eta mezkita,
eta Bilbora etorri nintzen,
dena izan da epika. (bis)
Orduz geroztik zenbat borroka
eta zenbat kalapita!
Zentro batera ekarri naute,
denak ditut ausikika.
Ihes egingo dut, tita!
Igual gehiago sufrituko dut,
baina neuk erabakita. (bis)

2)
Lagun guztiei aipatu diet,
dira planaren lekuko;
ordea planto egin didate,
ez baitira ausartuko. (bis)
Kartzela puta hau utziko dut
gaua iritsi orduko,
izarrak eta iluntasuna
izango ditut gertuko.
Ez diot egingo uko!
Poliziari deituta ere,
ez naute harrapatuko. (bis)

3)
Dirudienez deitu dituzte,
eta ehizara atera;
ederki asko betetzen dute
eskatzen zaien papera. (bis)
Indar betean alde egin dut
korrika sasi artera.
Haien arnasa senti dezaket
neurearekin batera.
Eskuak ditut artega,
baina alferrik galdu dute ni
atxilotzeko aukera.

4)
Geroztik modu horretan nabil,
eskapo eta eskapo;
emoziorik bizi honetan
ez zait sekula faltako! (bis)
Nolanahi ere, emaitza ez da
guztiz neure kalterako;
itsas hondoan egon nintekeen
gaur, esate baterako.
Bizitza, esan beharko:
eskerrik asko berriz aukera
bat eman didazulako! (bis)

5)
Jateko zerbait harrapatzeko
ibiltzen naiz ezinean,
supermerkatu atzealdeetan
askotan ahaleginean. (bis)
Gau hotzak ere luzeak dira
kartoi soil baten gainean;
horietara ere ohitu naiz,
aurrera noan heinean.
Itxaropena soinean;
inortxo gabe, ezertxo gabe,
baina libre azkenean. (bis)

6)
Zoritxarrean ezagutu dut
hainbeste jende soraio:
mafioso, apaiz, irakasle txar,
munipa eta zipaio. (bis)
Nire bidea oztopatzeko
egin dute hainbat saio,
baina finean neu naizenari
beti lotuko natzaio.
Esaten dizuet, aio!
Zuen menera bizirauteko
ez nintzen mundura jaio. (bis)

Iturria: https://irunero.eus/banoa/

Jarraian bertso-sorta entzungai Makalok musikatuta:

Hemen jaitsi dezakezu

“ASMAKIZUNAK… (… eta erantzun errimadunak)”. Aitor Errazkin Vicenteren bertsoak, Iruneron.

ASMAKIZUNAK… (… eta erantzun errimadunak)

Egilea: Aitor Errazkin Vicente

Doinua: Hamabost-hamasei urte

1.-
Pipitaki-papataki (biz.)
asmakizunak izaki
galderatxo bat koplako
erantzuna zeinek daki? (biz.)
Pipitaki papataki…

2.-
Bilintzi eta balantza (biz.)
hiru hatz artean dantza
bere zeregin bakarra
marrak egitean datza (biz.)
bilintzi eta balantza.

3.-
Borobila da erronka (biz.)
astindu, indartsu bota
lurrera, airean edo
harrizko hormaren kontra (biz.)
borobila da erronka.

4.-
Usaina eta kolorea (biz.)
urdina edo morea
ontzian baino zelaian
dauka itxura hobea (biz.)
usaina eta kolorea.

5.-
Lau hariko tresna fina (biz.)
arkua zurdaz egina
zuzen igurtzi ezean
ez du soinu atsegina (biz.)
lau hariko tresna fina

6.-
Amu bat buruz behera (biz.)
umeak sarri sobera
erantzunera heltzeko
bide motzena ote da? (biz.)
Amu bat buruz behera?

7.-
“Mate”, “Inguru”, kirola… (biz.)
Ezagutzaren arbola
ikasteko tokia da
txoritxoek hegan nola (biz.)
“mate”, “Inguru”, kirola…

8.-
Herri nortasunen funtsa (biz.)
ez da hitz egite hutsa
handiez egiten dugu
txikiagoen hilkutxa (biz.)
herri nortasunen funtsa.

9.-
Iritsi ezina, presa (biz.)
barne patxadarik eza
eritasun izatera
heldu liteke, ez pentsa! (biz.)
Iritsi ezina, presa.

10.-
Berdinak eta libreak (biz.)
bagina, adiskideak,
sobran leudeke denonak:
zuenak eta nireak (biz.)
berdinak eta libreak.

11.-
Bi besoren betekada (biz.)
aukerakoa zaplada
benetakotzat jotzen da
estuetan estu bada (biz.)
bi besoren betekada.

12.-
Pipitaki-papataki (biz.)
asmakizunak izaki
esango al dizkiozu
orain zuk besteren bati? (biz.)
pipitaki-papataki…

Erantzunak (atzekoz aurrera idatzita): 2.- aztakra; 3.- atolip; 4.- aerol; 5.- aniloib; 6.- aredlag; 7.- alokse; 8.- aztnukzih; 9.- asertse; 10.- kaedibukse(-azig); 11.- adakraseb

Iturria: https://irunero.eus/asmakizunak/

“50 urte”. Abel Zabala Elizazuren bertsoak, Iruneron.

50 URTE

Egilea: Abel Zabala Elizazu
Doinua: Kazkazurik jarriak

1-
Sorta hau idazteko
hartua dut beta
buruari emanda
makina bat buelta
adinaren gaineko
nire hausnarketa
berrogeita hamar urte
bete ditut eta.

2-
Jaiotzak haurtzaroa
dakar parez-pare
zenbat momentu eder
nintzela nerabe
bat bestearen atzetik
zenbakiek alde!
Urteak joan zaizkit
konturatu gabe.

3-
Sasoiko sentitzen naiz
badaukat indarra
baina hain da lausoa
adinaren marra
linbo batean nago
ai zer zoritxarra
za(ha)rrentzat gaztea naiz
gazteentzat zaharra.

4-
”Zahartzen ari zara
ta goiari eutsi!”
hori gezurra dala
nola erakutsi
zalantzari tarte bat
nahi nioke utzi
zenbat da urte asko?
zenbat urte gutxi?

5-
Galdera potoloa
dugu alafede!
Nork bere erantzuna
egin behar bere
aktiboa izatea
beti da mesede
zenbait ederki daude
laurogeikin ere.

6-
Denboraren joanak
dakar desgastea
eta ezinezkoa
hori saihestea
baina izpiritua
badugu askea
ezin ahal da bihurtu
zaharra gaztea?

7-
Hogei eta laurogei
ez direnez berdin
mirari haundirikan
ezin leike egin
buruari ahal dela
egoki eragin
gorputza hein berean
emendatu dadin.

8-
Berrogeita hamar urte
berdin mende erdi
ongi bizitzekotan
ez dira gehiegi!
Nik zortea izan dut
argi gera bedi
baina gehiago batzen
nahiko nuke segi. (Bis)

Iturria: https://irunero.eus/50-urte/

Jarraian bertso-sorta entzungai Peio Etxeberriak musikatuta:

Hemen jaitsi dezakezu

Post Navigation